Hepimizin bir hikayesi vardır

Kısacık ömürlerimizde hepimizin bir hikayesi vardır. Kimilerimizin hikayesi birileri tarafından keşfedilip öyküye, romana ya da filimlere aktarılır. Çoğumuzun hikayesi ise bizimle beraber mezara gömülür. Günahlarımız, sevaplarımız, sırlarımız çoğu zaman bizimle toprak olur.

Kitabın yazarı Mary Jo Leddy (sağ arka tarafta), Romero House’ın düzenlediği Wanda Cadde Partisi’nde sahnede (Yeni Hayat - Arşiv- Haziran 2007)

Ama içimizden birinin yaşamı ve mücadelesi keşfedilmeyi hak etti. Bahsettiğim kişi gazetemizin genel yayın yönetmeni Süleyman Güven’dir. Dersim’den başlayan yaşam öyküsü Kanadalı yazar Mary Jo Leddy tarafından “Our Friendly Local Terrorist” başlığıyla kitaplaştırıldı. Herşey Ekim 1994′teki gizli servis görüşmesiyle başladı. Kanada gizli servisi Süleyman Güven’e devamlı oturum kağıdı (Permanent Resident Card) karşılığında Kürt toplumu hakkında ajanlık yapmasını dayattı. Mary Jo’nun hazır bulunduğu görüşmede Güven bunu ret edince zorlu bir sınav başladı. Bir kağıt parçası karşılığında teslim olmak ya da onurunu, şerefini korumak ve herşeyden önce inandığı idealleri uğruna savaşmak. Süleyman Güven ikincisini seçti. 12 Eylül rejimine teslim olmadığı gibi Kanada’daki yeni baskıcılara da boyun eğmedi. Bir tarafta direniş öbür tarafta ihanet. Kendi toplumundaki insanların ihaneti her zaman kendisini çok incitti.İhanetçiler bu işi ya para karşılığı ya da öc almak için yaptılar. Güven’in teslim ettiği değerler ezilmiş bir halkın değerleriydi.

Doğduğu toprakları terkedip dünyanın öbür ucuna Kanada’ya insanca bir yaşam, onurlu bir gelecek için yollara düşmüştü.
Ne halkına ihanet ne de onursuz bir yaşam yoktu kitabında. Ne halkı sonsuza dek ihanetli, ezilmiş olarak kalacak ne de ihanet cezasız kalacaktı.
Ve Süleyman zamanı hakem olarak tayin etmişti
Demlenen zaman çiçeğini tomurcuğa, tomurcuğu meyvaya dönüştürmüştü.
O meyva, ırkı, dini, dili farklı ama özlem ve umutları aynı olan dostlar sofrasına sunulur hale gelmişti.
16 yılıık bir yol hikayesi artık Süleyman’ın olmaktan çıkıp tüm insanlığa mal olmuştur.
Yaklaşık 16 senedir devam eden mücadelede çok büyük bir bedel ödendi. Zaten bedeller verilmezse böyle bir kitap gündeme gelmezdi. Kitapta Dersim’in boyun eğmez kişiliği “kaya gibi sağlam” diye tanımlanmış. Mary Jo, neden bu kitabı yazmaya karar verdiğini şöyle açıklıyor:

Haziran 2008′de vefat edene kadar Süleyman Güven’in devlete karşı açtığı davayı desteklediği için “yaşlı militan arkadaşım” dediği Mary Jo’nun annesi Rita Leddy (Haziran 2007- Yeni Hayat Arşiv)
Bu kitabı yazmaktan korkmuştum. Mahkemeler ve politik yolu tercih ettiğimden yıllarca bu kitabı bir kenara bıraktım. Kalemin, gizliliğin kılıcından daha güçlü olacağından şüphelendiğim anlar vardı. Süleyman Goven’in neden adaleti hak ettiği ve ihtiyaç duyduğuna dair politikacılara, mülteci dairesi yetkililerine ve başbakana yazdığım bir kutu dolusu mektuplar vardır.
O hala bir terörist diye damgalanıyordu. Gizli servisin teslim alma ve baskısına karşı dağlar ve kaya gibi sağlam hala direniyordu. Dünya çapındaki bürokrasinin umursamazlığı sonucu açılan delhizlerde kaybolup gitmeyi ret ediyordu.
Korku yazmayı bırakmama ve sonra tekrar başlama neden oldu. Korku yalnızca Süleyman için değildi kendim ve ülkem içindi.
Bir cadı kadının omuzlarıma çökerek fısıldadığı günler vardı: Seni ondan dolayı karalayacaklar. Hata yaptıklarını asla kabul etmeyecekler. Bundan vazgeç.
Ancak saf bir amaç için gelen elçiler vardı. Başka bir yol yok yazmak zorundasın.
Diyen yazarlara, adalet yerini bulsun da isterse dünya mahvolsun felfesefesine inanan yazarları da saygıyla anıyorum. Ellerinize sağlık.

Süleyman Güven’in yaşadıklarından etkilenerek avukat olan Andrew Brower (Haziran 2007- Yeni Hayat Arşiv)
Onurun, direnişin, umudun hikayesidir oldu. Munzur’un karlı dağlarından çıkıp onbinlerce kilometre yol alan ve Kanada’da yeniden doğuşun ak ve duru hikayesidir bu kitap. Seni sevgiyle bir kez daha selamlıyorum. Yolun ve bahtın açık olsun sevgili dostum.
Between the Lines adlı yayınevi tarafından ilkbahar kataloğuna konulan kitabın birkaç ay içinde piyasaya çıkması bekleniyor. Süleyman Güven, yaşamında en çok olmasını istediği iki şeyden biri olan hayatının kitaplaşması en çok mutlu olduğu anlardan biridir. Süleyman Güven’in Türkiye’den çıktıktan sonra yazdığı günlüğü kitabın önemli bilgi hazinesini oluşturuyor. İçimizden kaçımız günlük yazıyoruz diye merak etttim. Gizli servise karşı mahkeme tutanakları ve yazışmalar kitabın diğer bilgi kaynaklarını oluşturuyor.
Kitabı ilkbahar kataloğu ve web sitesine koyan Between the lines adlı yayınevinin İngilizce tanıtımı aşağıda olduğu gibidir:

Our Friendly Local Terrorist
Mary Jo Leddy

A true story about a young Kurdish man pressured by CSIS to spy on fellow members of the Kurdish community in Canada.
Our Friendly Local Terrorist tells the story of the fourteen-year struggle of Suleyman Goven, a Kurd accused by the Canadian Security Intelligence Service of being a terrorist. Mary Jo Leddy was “accidentally” present at Suleyman’s first interview with CSIS. During that eight-hour ordeal he was propositioned: you work for us as a spy and you’ll get your papers; otherwise-there are no guarantees. Mary Jo continued to be a witness to this bizarre and painful process over the following years at judicial and semi-judicial hearings, which finally ruled that Suleyman ought to be given his papers.

This moving personal story explores the efficacy of the immigration and security clearance systems in the Canadian government. It also provides an entry into the (often-complex) political dynamics and pressures within Kurdish communities in Canada and elsewhere in the diaspora, and reveals Turkey’s role and influence in international relations when the tender of huge business contracts is at stake.

Mary Jo Leddy is the Director of Romero House in Toronto and a member of the Order of Canada. She is the author of Radical Gratitude, At the Border Called Hope: Where Refugees are Neighbours, and In the Eye of the Catholic Storm: The Church Since Vatican 11.
Haydar Kılıç / Alberta